Iako se ovaj proces dugo posmatrao kao paradoks, reakcije birača ukazuju na promjenu političkih prioriteta: sigurnost u urbanim centrima i otpor masovnoj imigraciji za mnoge postaju važniji od tradicionalnih pitanja ljudskih prava o kojima je ljevica decenijama vodila glavnu riječ
Nakon više decenija u kojima je LGBTIQ+ zajednica u zapadnim zemljama smatrana prirodnim glasačkim tijelom lijevih i progresivnih opcija, na političkom klatnu Evrope odvija se dubok i tektonski preokret. U državama poput Francuske, Njemačke i Velike Britanije, značajan dio gay populacije izražava podršku strankama radikalne i krajnje desnice.
Ovaj fenomen, koji je još ranije uočen u Sjedinjenim Američkim Državama pod nazivom homonacionalizam, pojam koji je formulirala teoretičarka Jasbir Puar kako bi opisala spajanje određenih LGBTIQ+ sloboda s protuimigrantskim i islamofobnim diskursom nakon 11. septembra, danas postaje jedna od ključnih dinamika zapadnoevropskih izbornih ciklusa.
Iako se ovaj proces dugo posmatrao kao paradoks, reakcije birača ukazuju na promjenu političkih prioriteta: sigurnost u urbanim centrima i otpor masovnoj imigraciji za mnoge postaju važniji od tradicionalnih pitanja ljudskih prava o kojima je ljevica decenijama vodila glavnu riječ.
Pionir ovog političkog pravca u Evropi bio je holandski političar Pim Fortuyn. Otvoreno gay, Fortuyn je početkom 2000-ih godina gradio svoju popularnost spajajući odbranu društveno liberalnih vrijednosti sa žestokim napadima na imigraciju i islam, koji je nazivao “prijetnjom socijalnom liberalizmu”. Njegovo ubistvo 2002. godine od strane ljevičarskog aktiviste označilo je prelomnu tačku, ali je politička matrica koju je ostavio iza sebe nastavila da se širi evropskim kontinentom.
Danas je ta tendencija dobila novu statističku potvrdu. U Francuskoj, istraživanje agencije Ifop za magazin Têtu pokazalo je da je Nacionalno okupljanje (RN), pod vodstvom Marine Le Pen i Jordana Bardelle, postalo vodeći izbor LGBTIQ+ birača u susret predsjedničkim izborima 2027. godine. Čak 27 posto gay birača spremno je dati glas desničarskom RN-u u prvom krugu, što predstavlja skok od 10 procenata u odnosu na 2022. godinu.
Paralelno s tim, prisutna je i oštra polarizacija: na drugom polu se nalazi radikalno lijeva Nepokorna Francuska Jean-Luka Mélenchona sa 25 procenata podrške u zajednici. Najveći gubitnici ovog pregrupisavanja su stranke centra i umjerene ljevice, uključujući i Socijalističku partiju koja je legalizirala istopolne brakove, pa čak i herederi macronizma, uprkos faktu da je bivši premijer Gabriel Attal bio otvoreno gay.
Stručnjaci za ispitivanje javnog mnijenja ističu da desnica uspješno privlači gay birače koji osjećaju da su im zakonska prava osigurana, ali su zabrinuti za ličnu sigurnost u velikim gradovima. S druge strane, uočljiv je i rodni jaz: lezbejke se u većoj mjeri priklanjaju radikalnoj ljevici, doživljavajući je kao odlučnijeg zaštitnika ženskih prava.
Slični obrasci bilježe se i u njemačkom političkom prostoru. Istraživanje portala Romeo pokazalo je da je Alternativa za Njemačku (AfD) postala prvi izbor gay birača u toj zemlji, osvojivši 27,9 posto podrške, dok su tradicionalno naklonjeni Zeleni pali na drugo mjesto sa 19,9 procenata.
Na ovakav rezultat u Njemačkoj nesumnjivo utiče i činjenica da je sama dopredsjednica AfD-a, Alice Weidel, otvoreno lezbejka. Weidel živi sa partnericom porijeklom iz Šri Lanke i podiže dvoje djece, ali istovremeno predvodi stranku s izrazito oštrom retorikom protiv imigracije i tradicionalističkim porodičnim stavovima. Njeni javni istupi, poput oštrih optužbi na račun imigracijskih politika i slika koje povezuje s useljavanjem, ne sprječavaju dio gay populacije da je doživljava kao pragmatičnu liderku u borbi za nacionalnu sigurnost.
U Velikoj Britaniji, desničarski pokret Reform UK pod vodstvom Nigela Faragea vodi među gay biračima sa 25 posto podrške, ostavljajući iza sebe i Zelene i vladajuće Laburiste.
Izuzetak od ovog sveevropskog trenda za sada predstavlja Španija. Prema podacima istraživačkih agencija, oko 60 posto tamošnje gay populacije i dalje glasa za stranke ljevice. Međutim, čak i u Španiji primjetan je blagi rast podrške desničarskom Voxu. Lider ove stranke Santiago Abascal otvoreno računa na ovaj trend, tvrdeći da će njegova radikalna politika prema imigraciji na kraju privući većinu gay birača koji se, kako navodi, plašiti uvoza ekstremističkih ideologija nulte tolerancije iz inostranstva.
Ovo politološko pregrupisavanje ukazuje na to da LGBTIQ+ zajednica više ne glasa kao ideološki monolit. U okruženju koje obilježavaju ekonomska neizvjesnost i bezbjednosni izazovi, poruka radikalne desnice o zaštiti granica i očuvanju zatečenog načina života pronalazi sve dublje uporište i među onima koji su nekada smatrani njenim najljućim protivnicima.
IZVOR: Bosna.hr, El Mundo
