Priča o Medresi započinje u ljeto 1992. godine, tokom agresije na Bosnu i Hercegovinu. Na inicijativu rahmetli prof. Džemala Salihspahića, osnivača i dugogodišnjeg prvog direktora, donesena je odluka o pokretanju škole u ruralnom području koje je u tom momentu pružalo relativnu sigurnost. Škola je dobila ime po Osman-ef. Redžoviću (1884–1935), uglednom alimu, muderisu i prosvjetitelju iz čajangradskog kraja.

U ruralnom ambijentu naselja Gračanica kod Visokog, podno historijskog utvrđenja Čajangrad, smješten je kompleks koji u bosanskohercegovačkim okvirima nosi nadimak „medresansko čudo“. Medresa „Osman-ef. Redžović“ nije samo jedna od najmlađih odgojno-obrazovnih ustanova ove vrste u Bosni i Hercegovini, već i primjer kako se vizija pokrenuta u najtežim ratnim okolnostima može pretvoriti u moderan, multifunkcionalan obrazovni centar.

Priča o Medresi započinje u ljeto 1992. godine, tokom agresije na Bosnu i Hercegovinu. Na inicijativu rahmetli prof. Džemala Salihspahića, osnivača i dugogodišnjeg prvog direktora, donesena je odluka o pokretanju škole u ruralnom području koje je u tom momentu pružalo relativnu sigurnost. Škola je dobila ime po Osman-ef. Redžoviću (1884–1935), uglednom alimu, muderisu i prosvjetitelju iz čajangradskog kraja.

Projekat je započeo doslovno od nule – bez infrastrukture, učionica i smještajnih kapaciteta. Nastava se u početnim godinama odvijala u improvizovanim uslovima, privatnim kućama i pomoćnim objektima, dok su profesori i učenici dijelili ratnu svakodnevicu i oskudicu. Uprkos teškim okolnostima, u prvu generaciju upisana su 44 učenika.

Od skromnih početaka do impozantnog kompleksa

U naredne tri decenije Medresa je doživjela graditeljski i organizacijski zamah koji se u javnosti često opisuje kao čudo arhitekture i entuzijazma. Na nekadašnjem seoskom lokalitetu izgrađen je moderan učenički dom, savremene učionice i kabineti, sportska dvorana, amfiteatar, đački restoran, biblioteka, te reprezentativna džamija. Kao jedna od rijetkih škola u regiji, Medresa posjeduje vlastiti planetarijum i astronomski opservatorij, čime je obrazovni proces obogaćen prirodno-matematičkim i naučnim sadržajima.

Kompleks obuhvata i prateće objekte poput voćnjaka, plastenika i sportskih terena, kreirajući ugodan i funkcionalan ambijent za boravak i rad. Gradnja se od samog početka oslanjala na podršku vjernika, vakifa, lokalne zajednice i Rijaseta Islamske zajednice u BiH, pri čemu je svaki novi objekat građen planski i bez zaustavljanja nastave.

Medresa „Osman-ef. Redžović“ kombinuje tradicionalni islamski odgoj s modernim gimnazijskim nastavnim planom i programom. Učenici i učenice ove škole redovno ostvaruju vrhunske rezultate na kantonalnim, federalnim i državnim takmičenjima iz matematike, fizike, stranih jezika, vjeronauke i sporta. Pored redovne nastave, škola pridaje veliku pažnju vannastavnim aktivnostima, sekcijama, debatnom klubu i društveno korisnom radu. Školu je do danas završilo više od 2.000 maturantkinja i maturanata koji svoje obrazovanje uspješno nastavljaju na fakultetima u Bosni i Hercegovini i inostranstvu, profilirišući se u građevinske inžinjere, ljekare, profesore, teologe, pravnike i ekonomiste.

Dan škole i pogled u budućnost

Svake godine Medresa 22. septembra obilježava Dan škole, podsjećajući na 22. septembar 1993. godine, kada je Naibsko vijeće Islamske zajednice donijelo odluku o priznavanju Medrese kao srednje škole. Svečanosti okupljaju predstavnike Rijaseta IZ u BiH, džemata, političkog i kulturnog života, roditelje i brojne vakife.

Danas, pod vodstvom aktuelne uprave i direktora mr. Dženana Rezakovića, Medresa „Osman-ef. Redžović“ nastavlja širiti svoje kapacitete i unapređivati nastavni proces. Od ratne školske klupe u izbjegličkom objektu do jednog od najuređenijih obrazovnih kampusa u državi, ova ustanova ostaje trajan spomenik viziji, trudom protkanom radu i snazi zajednice.

Ipak dvije ličnosti su obilježile dosadašnje postojanje ove obrazovne institucije, prvi je prof. Džemal Salihspahić, osnivač Medrese (preselio u aprilu ove godine), a drugi čovjek po kojem Medresa nosi ime.

Osman-ef. Redžović (1884–1935) bio je istaknuti bosanskohercegovački alim, muderis, imamski radnik i prosvjetitelj čije je djelovanje ostavilo dubok i trajan trag u vjerskom, prosvjetnom i društvenom životu visočkog kraja, a posebno u rodnoj Gračanici i podnožju Čajangrada.

Osman-ef. Redžović rođen je 1884. godine u naselju Gračanica kod Visokog, u uglednoj i pobožnoj porodici koja je tradicionalno bila vezana za sticanje islamskog znanja. Prva znanja o pismenosti i osnovama vjere stekao je u lokalnoj mektepskoj nastavi u čajangradskom kraju. Nastavak školovanja vodio ga je u visočke i sarajevske medrese. Pohađao je i sa uspjehom završio čuvenu Gazi Husrev-begovu medresu u Sarajevu, gdje se formirao pod uticajem vodećih alima tog vremena.

Nakon završetka visoke vjerske nauke i dobijanja muderiske idžazetname (diplome/odobrenja za predavanje), stekao je zvanje muderisa — profesora i tumača vjerskih nauka, čime je ušao u red najobrazovanijih Bošnjaka visočke regije na prijelazu iz 19. u 20. vijek. Povratkom u svoj rodni kraj, Osman-ef. nije izabrao udobnost gradskih središta, već je cjelokupan rad posvetio podizanju vjerske i opće prosvijećenosti stanovništva u ruralnim dijelovima visočke općine.

Djelovao je kao imam, hatib i muallim u čajangradskom kraju (džemat Gračanica i okolna sela). Njegova predavanja nisu bila ograničena samo na obredne dužnosti, već je insistirao na važnosti opismenjavanja i obrazovanja seoske omladine. U vremenu kada je procenat nepismenosti na selu bio izuzetno visok, Osman-ef. je organizovao tečajeve pismenosti i poticao roditelje da šalju i dječake i djevojčice u škole i mektebe, suprotstavljajući se tadašnjim konzervativnim shvatanjima.

Društveni autoritet

Zbog svoje staloženosti, pravednosti i dubokog znanja, u narodu čajangradskog kraja uživao je ugled ne samo vjerskog vođe, već i narodnog sudije i savjetnika u rješavanju imovinskih, porodičnih i komunalnih sporova.I

Osman-ef. Redžović pripadao je onom sloju predratne alimske inteligencije koja je shvatala da se očuvanje identiteta i napredak Bošnjaka ne mogu ostvariti bježanjem od modernih nauka i društvenih tokova. Zagovarao je temeljito vjersko obrazovanje, ali uz obavezno usvajanje svjetovnih znanja, praktičnih vještina i privrednog opismenjavanja seljaštva.

Živio je skromno i dijelio sudbinu svog naroda u teškim historijskim okolnostima Prvog svjetskog rata i postratne ekonomske krize u Kraljevini SHS/Jugoslaviji. Preselio je na ahiret 1935. godine u 51. godini života, ostavivši iza sebe uspomenu na ustrajnog narodnog prosvjetitelja. Kada je 1992. godine, u najtežim danima agresije na BiH, donesena odluka da se u Gračanici kod Visokog osnuje nova medresa, osnivači na čelu sa prof. Džemalom Salihspahićem jednoglasno su odlučili da ustanova ponese ime Osman-ef. Redžovića. Time je odata počast čovjeku koji je šest decenija ranije na istom tom prostoru neumorno sijao klicu znanja, odgoja i prosvjete.