Nije stvar samo u tome da je Volkswagen izgubio tlo pod nogama u Kini; kineski brendovi, predvođeni BYD-om, snažno prodiru u Njemačku, gdje se i drugi brendovi poput Mercedesa i BMW-a suočavaju s planovima restrukturiranja i smanjenja troškova. Za zemlju izvoznicu, globalni val protekcionizma pokazao se smrtonosnim, a Trumpove tarife nisu pomogle, ali ima tu više od toga. U slučaju VW-a, radi se o nizu pogrešnih koraka, od skandala s emisijama dizelskih motora do zanemarivanja električnih vozila, što je kulminiralo nizom najava o otpuštanju.

Nekada se govorilo da kada General Motors dobro posluje, i Sjedinjene Američke Države dobro posluju, a isto se može reći i za Volkswagen u odnosu na Njemačku. Kompanije ove veličine su barometar cijele zemlje, i to objašnjava zabrinutost zbog vijesti da se proizvođač automobila sa sjedištem u Wolfsburgu priprema da ukine 100.000 radnih mjesta od preko 650.000 zaposlenih širom svijeta. Nemogućnost Volkswagena i drugih evropskih brendova da se prilagode novim realnostima električnih vozila i žestokoj konkurenciji iz Kine odražava osnovne probleme koji muče ovaj sektor i greške koje proizlaze iz nedostatka predviđanja i decenija samozadovoljstva njemačkih industrijalaca i političara. Uticaj se proteže i izvan automobilske industrije, jer potencijalno zatvaranje fabrika, u kombinaciji s godinama slabog rasta, stvara plodno tlo za političku nestabilnost i populizam.

Smanjenje potrošnje rezultat je industrijske transformacije koju je Njemačka kasno prihvatila. Nije stvar samo u tome da je Volkswagen izgubio tlo pod nogama u Kini; kineski brendovi, predvođeni BYD-om, snažno prodiru u Njemačku, gdje se i drugi brendovi poput Mercedesa i BMW-a suočavaju s planovima restrukturiranja i smanjenja troškova. Za zemlju izvoznicu, globalni val protekcionizma pokazao se smrtonosnim, a Trumpove tarife nisu pomogle, ali ima tu više od toga. U slučaju VW-a, radi se o nizu pogrešnih koraka, od skandala s emisijama dizelskih motora do zanemarivanja električnih vozila, što je kulminiralo nizom najava o otpuštanju. Sindikat IG Metall i kompanija su se 2024. godine složili da do 2030. godine ukinu 35.000 radnih mjesta samo u Njemačkoj; 2025. godine taj broj se povećao na 50.000; sada je dvostruko više za cijeli svijet. U Španiji, konzorcij ima tvornice u Landabenu i Martorellu, gdje proizvodi električne automobile. Izvršni direktor, Oliver Blume, pohvalio ih je kao “primjer za Evropu”, a njihovo očuvanje i proširenje zaslužuju podršku svih španskih administracija i društvenih aktera.

Rizici su koncentrisani u Njemačkoj, a četiri fabrike su ugrožene zatvaranjem, od kojih se jedna nalazi na teritoriji bivšeg DDR-a, uporišta krajnje desnice. Nije iznenađujuće da AfD, favorit za pobjedu na izborima u dvije istočne države u septembru i sa rastućom podrškom među radnicima, iskorištava krizu kao efikasnu predizbornu taktiku. Teškoće u ponovnom pokretanju evropskog ekonomskog motora predstavljaju teret za kršćansko-demokratskog kancelara Friedricha Merza i njegovu koaliciju sa socijaldemokratima, a ako se ostvare, planovi za smanjenje broja radnih mjesta dodatno će zakomplicirati stvari. Masovna ulaganja u vojnu industriju i pretvaranje nekih fabrika automobila u fabrike oružja neće biti dovoljna da zamijene automobilski i druge tradicionalne sektore, ali prava tragedija je što industrija prošlosti, ona koja je održala ekonomsko čudo nakon Drugog svjetskog rata, postaje manje konkurentna, a istovremeno, ova zemlja zaostaje u novim industrijskim revolucijama.

Volkswagen je znak upozorenja, ne samo za Njemačku već i za Evropu: solidna i inovativna industrija je neophodan uslov za njen suverenitet i stabilnost.

Izvor: El Pais