Nakon pada Granade 1492. godine, posljednjeg uporišta muslimanske vlasti, Ferdinand i Izabela su naredili prisilno pokrštavanje i protjerivanje onih koji su odbili preći na kršćanstvo. Time je okončana višestoljetna prisutnost islama u Andaluziji, ali i uništena bogata multikulturalna tradicija srednjovjekovne Španije.
Kraljevina Španija svoje korijene pronalazi u braku Ferdinanda II od Aragona i Izabele I od Kastilje, sklopljenom 1469. godine. Njihov savez nije bio samo bračna unija, već temelj stvaranja moderne Španije – države koja će ubrzo postati svjetska sila i oblikovati tok evropske i svjetske historije.
Brak Ferdinanda i Izabele bio je daleko od romantične priče. Iako su, prema svjedočenjima, imali skladan odnos, njihova veza bila je prije svega politički čin. Ujedinjenjem dviju najmoćnijih kraljevina Pirinejskog poluotoka – Aragona i Kastilje – počeo je proces koji će dovesti do formiranja jedinstvene španske države.
Isabela je rođena 1451. godine u vrijeme političkih previranja i borbi za prijestolje. Već od djetinjstva bila je sredstvo u rukama kraljevskih interesa – njen otac, kralj Ivan II, nastojao je kroz brakove svojih potomaka ojačati Kastilju. Ferdinand je, s druge strane, odrastao u nemirnoj Aragonskoj kraljevini, obilježenoj pobunama i građanskim ratom. Odrastanje u takvom okruženju naučilo ga je vojnim i političkim vještinama koje će kasnije biti ključne.
Njihov brak bio je rezultat pažljivo isplanirane strategije. Sklopljen je tajno, uz lažnu papinsku dozvolu, jer su Ferdinand i Izabela bili bliski rođaci – drugi rođaci po liniji kralja Ivana I od Kastilje. Vjenčanje je održano u oktobru 1469. godine, uprkos protivljenju tadašnjeg kastiljskog kralja Henrika IV, koji je Izabelu smatrao prijetnjom vlastitim planovima.
Nakon smrti Henrika IV 1474. godine, Izabela se proglasila kraljicom Kastilje, iako je Henrik za nasljednicu ostavio svoju kćerku Joanu, poznatu pod pogrdnim nadimkom “la Beltraneja”. Izbijanje rata za kastiljsko nasljeđe bilo je neizbježno. Ferdinand i Izabela uspjeli su, zahvaljujući vojnoj snazi i političkoj vještini, pobijediti svoje protivnike i 1479. godine učvrstiti vlast. Te godine Ferdinand je, nakon smrti svoga oca, postao i kralj Aragona – čime je Španija faktički ujedinjena pod njihovom zajedničkom vlašću.
Njihov brak donio je stabilnost i centralizaciju vlasti, ali i kraj višestoljetne razjedinjenosti Pirinejskog poluotoka. Ferdinand i Izabela su, kao “katolički monarsi”, uveli brojne reforme: ojačali su kraljevsku moć, smanjili utjecaj plemstva i Crkvi dali ključnu ulogu u političkom životu.
Međutim, njihova vladavina obilježena je i mračnim poglavljem – progonom muslimana i Jevreja iz Španije. Nakon pada Granade 1492. godine, posljednjeg uporišta muslimanske vlasti, Ferdinand i Izabela su naredili prisilno pokrštavanje i protjerivanje onih koji su odbili preći na kršćanstvo. Time je okončana višestoljetna prisutnost islama u Andaluziji, ali i uništena bogata multikulturalna tradicija srednjovjekovne Španije.
Iste te 1492. godine, Ferdinand i Izabela odobrili su ekspediciju Kristofora Kolumba, otvarajući vrata “Novom svijetu”. Njihova podrška Kolumbovom putovanju bila je motivirana vjerom, slavom i političkim ambicijama – u nastojanju da prošire katoličanstvo i španski utjecaj preko okeana. Taj potez pretvorio je Španiju u vodeću kolonijalnu silu narednih stoljeća.
Brak Ferdinanda i Izabele bio je više od dinastičkog saveza. Bio je to politički projekt koji je stvorio temelje moderne evropske države. Njihova vladavina donijela je jedinstvo i moć, ali i netoleranciju i vjerske progone koji će obilježiti historiju Španije.
